Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Kahramanmaraş'ta yaptığı açıklamalarda deprem bölgesindeki kültürel miras çalışmalarından arkeolojik kazılara, Türkiye Kültür Yolu Festivali'nden Ayasofya restorasyonuna kadar birçok başlıkta bilgi verdi. Ersoy, deprem bölgesindeki kültür varlıkları için yaklaşık 34 milyar liralık yatırım yürütüldüğünü, 2027'de Kültür Yolu Festivali'nin 32 şehirde düzenleneceğini açıkladı.
KAHRAMANMARAŞ (İGFA) - Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Kahramanmaraş'ta gazetecilerle bir araya gelerek kültür ve sanat gündemine ilişkin açıklamalarda bulundu.
Depremin ardından Kahramanmaraş'a yeniden geldiğini belirten Ersoy, kentte deprem izlerinin önemli ölçüde silindiğini ve vatandaşların büyük bölümünün şehre döndüğünü söyledi.
TARİHİ DOKU YENİDEN AYAĞA KALDIRILIYOR
Ersoy, Kahramanmaraş'ta Ulu Camii çevresindeki tarihi dokunun yeniden canlandırılması için yerel yönetimlerle birlikte çalıştıklarını belirtti. Eski konakların bulunduğu bölgede ilk etapta 10 yapının restorasyonuna başlanacağını açıklayan Ersoy, çalışmaların çevredeki kentsel dönüşüm projeleriyle birlikte yürütüleceğini ifade etti.
Depremden etkilenen illerde Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ile Vakıflar Genel Müdürlüğünün yürüttüğü çalışmaların toplam yatırım tutarının yaklaşık 34 milyar liraya ulaştığını bildiren Ersoy, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün 79 işi tamamladığını, 17 işin sürdüğünü ve 4 yeni iş için ihale sürecinin başlayacağını söyledi.
Vakıflar Genel Müdürlüğünün sorumluluğundaki 377 tescilli eserin depremde hasar gördüğünü aktaran Ersoy, bunların 209'unun tamamlanarak yeniden hizmete açıldığını belirtti. Yıl sonuna kadar 58 eserin daha, 2027'nin ilk yarısında ise kalan 110 eserin tamamlanmasının hedeflendiğini kaydetti.
TARİHİ YAPI SAHİPLERİNE 5 MİLYON LİRAYA KADAR HİBE
Deprem bölgesindeki özel mülkiyete ait tescilli yapılara yönelik destekleri de anlatan Ersoy, restorasyon projeleri için 750 bin liraya kadar proje desteği, uygulama aşamasında ise 5 milyon liraya kadar doğrudan hibe verildiğini açıkladı.
Şimdiye kadar 1.297 proje başvurusu alındığını belirten Ersoy, 300'ün üzerinde yapı sahibinin restorasyon uygulaması için sözleşme imzalayarak sürece geçtiğini söyledi.
KAHRAMANMARAŞ'TA KÜTÜPHANE ALANI 6 KATINA ÇIKACAK
Kahramanmaraş'taki kütüphane yatırımlarına da değinen Ersoy, deprem öncesinde yaklaşık 5 bin 200 metrekare olan kütüphane alanının yeni yatırımlarla 31 bin 600 metrekareye çıkarılacağını açıkladı. Türkiye Kültür Yolu Festivali'nin 2027 yılında 32 şehirde düzenleneceğini duyuran Ersoy, programın Türkiye nüfusunun yaklaşık yüzde 65'ine ulaşacağını söyledi. Festivalin yalnızca kültür ve sanat etkinlikleriyle sınırlı olmadığını belirten Ersoy, organizasyonların gastronomi ve esnaf açısından da şehir ekonomisine hareketlilik kazandırdığını ifade etti.
Kahramanmaraş'ın da güçlü bir gastronomi potansiyeline sahip olduğunu belirten Ersoy, festival kapsamında uygulanan 'Lezzet Noktaları' modeliyle yöresel yemeklerin ve gastronomik mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasının hedeflendiğini söyledi.
ARKEOLOJİK KAZILARDA YENİ DÖNEM
Türkiye'de arkeolojik kazıların 12 aylık çalışma modeliyle sürdürüldüğünü belirten Ersoy, kazı başkanlığı sayısının 157'den 267'ye çıkarıldığını açıkladı. Modelin yıl boyunca sürekli kazı yapılması anlamına gelmediğini ifade eden Ersoy, uygun mevsimlerde kazıların sürdüğünü, diğer dönemlerde ise belgeleme, restorasyon ve bilimsel çalışmaların devam ettiğini söyledi. 'Geleceğe Miras' Projesi kapsamında yaklaşık 3-4 bin uzman ve 6 bin işçinin sahada görev yaptığını belirten Ersoy, Türkiye'nin arkeolojik potansiyelinin henüz küçük bir bölümünün ortaya çıkarıldığını kaydetti.
Göbeklitepe'nin de içinde bulunduğu Taş Tepeler projesinde toplam 20 Neolitik alan bulunduğunu açıklayan Ersoy, bölgenin Neolitik Çağ açısından dünyanın önemli merkezlerinden biri olduğunu ifade etti.
Kazıların yoğunlaşmasıyla ortaya çıkarılan eser sayısının da arttığını belirten Ersoy, artan buluntular nedeniyle Atatürk Havalimanı'nda oluşturulması planlanan müze depo alanının kapasitesinin büyütüldüğünü söyledi.
YAKLAŞIK 9 BİN KÜLTÜR VARLIĞI TÜRKİYE'YE GETİRİLDİ
Yurt dışına kaçırılan kültür varlıklarının iadesine yönelik çalışmalara da değinen Ersoy, bugüne kadar yaklaşık 9 bin kültür varlığının Türkiye'ye dönüşünün sağlandığını açıkladı.
Türkiye'nin 14 ülkeyle kültür varlıklarının iadesine ilişkin iş birliği yaptığını belirten Ersoy, kaçakçılıkla mücadelede müzayede evleri, internet siteleri ve sosyal medya hesaplarının takip edildiğini söyledi. Ersoy, Ayasofya'da Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı restorasyon çalışmalarından birinin yürütüldüğünü belirtti. Ana kubbede gerçekleştirilen çalışmalar kapsamında radar ve lazer taramalarıyla yapının görünmeyen çatlaklarının ve yapısal sorunlarının tespit edileceğini aktaran Ersoy, restorasyonun ibadet ve ziyaretlerin devam ettiği süreçte sürdürülebilmesi için kapsamlı mühendislik çalışmaları yapıldığını söyledi. Ayasofya'nın altında bulunan yer altı galerileri ve tünellerde de temizlik ve güçlendirme çalışmalarının devam ettiğini belirten Ersoy, güvenli hale getirilen bölümlerin ilerleyen dönemde ziyarete açılabileceğini ifade etti.
AYASOFYA İÇİN HEDEF 2027 SONU
Ayasofya'nın dış cephesindeki çalışmaların eş zamanlı olarak sürdürüldüğünü belirten Ersoy, 2027 yılı sonuna kadar yapının dış görünümünün büyük ölçüde eski haline getirilmesini hedeflediklerini açıkladı. Bakan Ersoy, dış cephedeki çalışmalar tamamlandıktan sonra yapının alt ve görünmeyen bölümlerindeki restorasyon ve bilimsel incelemelerin devam edebileceğini kaydetti.
